Anatomia
Położenie
Głęboka warstwa tylnej strony podudzia, przyśrodkowo, na kości piszczelowej. Ścięgno przechodzi za kostką przyśrodkową w kanale stępu, krzyżuje się na podeszwie ze ścięgnem zginacza długiego palucha i dzieli się na cztery ścięgna.
Przyczep początkowy
- Tylna powierzchnia kości piszczelowej, poniżej kresy mięśnia płaszczkowatego
Przyczep końcowy
- Podstawy paliczków dalszych palców II–V (strona podeszwowa)
Unerwienie
Nerw piszczelowy (L5–S2)
Unaczynienie
Tętnica piszczelowa tylna
Funkcja
Palce II–V
- Koncentrycznie: zgięcie palców we wszystkich stawach, najsilniej w stawach międzypaliczkowych dalszych
- Ekscentrycznie: kontrola prostowania palców przy odbiciu
- Statycznie: dociskanie palców do podłoża i stabilizacja przodostopia
Staw skokowy i stopa
- Koncentrycznie: zgięcie podeszwowe i odwracanie stopy
- Statycznie: wsparcie łuku podłużnego stopy
Ruch funkcjonalny
- Odbicie w chodzie i biegu
- Stanie na palcach, balans na jednej nodze
- Chodzenie po nierównym podłożu
Znaczenie kliniczne
Zginacz długi palców zaczyna się na tylnej powierzchni kości piszczelowej, dlatego razem z piszczelowym tylnym i płaszczkowatym uczestniczy w zespole przyśrodkowego przeciążenia piszczeli (shin splints). Ścięgno biegnie w kanale stępu razem z nerwem piszczelowym, co ma znaczenie w zespole cieśni stępu.
Typowe objawy obejmują ból wzdłuż przyśrodkowego brzegu kości piszczelowej przy biegu, ból za kostką przyśrodkową, pieczenie i drętwienie podeszwy przy ucisku nerwu oraz przy zaburzeniu równowagi mięśniowej palce szponiaste.
Przewaga długich zginaczy nad słabymi mięśniami wewnętrznymi stopy sprzyja palcom szponiastym i młotkowatym. W rehabilitacji łączy się wzmacnianie zginaczy palców z treningiem mięśni stopy, np. czworobocznego podeszwy, który koryguje kierunek jego ciągu, oraz zginacza krótkiego palców. Na podeszwie ścięgno krzyżuje się ze zginaczem długim palucha. Antagonistą jest prostownik długi palców.
Najczęstsze pytania
Co to jest zespół przyśrodkowego przeciążenia piszczeli?
To ból wzdłuż przyśrodkowego brzegu kości piszczelowej, częsty u biegaczy. Wiąże się z przeciążeniem tkanek, w tym przyczepów głębokich mięśni tylnej strony podudzia.
Czy zginacz długi palców wspiera łuk stopy?
Tak. Razem z piszczelowym tylnym i zginaczem długim palucha pomaga utrzymać łuk podłużny stopy podczas chodu.
Jaki nerw unerwia zginacz długi palców?
Nerw piszczelowy (L5–S2).
Podsumowanie
Mięsień zginacz długi palców zgina palce i stopę oraz wspiera łuk podłużny. W praktyce ma znaczenie w shin splints, zespole cieśni stępu i deformacjach palców.