Anatomia
Położenie
Górna część grzbietu, pod mięśniem czworobocznym, powyżej mięśnia równoległobocznego większego. Często trudno go od niego oddzielić.
Przyczep początkowy
- Dolna część więzadła karkowego
- Wyrostki kolczyste kręgów C7–Th1
Przyczep końcowy
- Brzeg przyśrodkowy łopatki na wysokości nasady grzebienia
Unerwienie
Nerw grzbietowy łopatki (C4–C5)
Unaczynienie
Tętnica grzbietowa łopatki
Funkcja
Łopatka
- Koncentrycznie: przywodzenie, unoszenie i rotacja dolna łopatki
- Ekscentrycznie: kontrola wysuwania i rotacji górnej łopatki
- Statycznie: stabilizacja górnej części przyśrodkowego brzegu łopatki
Ruch funkcjonalny
- Ściąganie łopatek, np. przy wiosłowaniu
- Utrzymanie postawy z łopatkami przy klatce piersiowej
- Kontrola łopatki przy pracy rąk przed sobą
Znaczenie kliniczne
Mięsień równoległoboczny mniejszy działa razem z większym i ma podobne znaczenie kliniczne: ból między łopatkami, punkty spustowe przy pracy siedzącej oraz udział w dyskinezie łopatki.
Typowe objawy obejmują ból w górnej części przyśrodkowego brzegu łopatki, ból przy długim siedzeniu z barkami wysuniętymi do przodu i tkliwość przy nasadzie grzebienia łopatki.
Podrażnienie nerwu grzbietowego łopatki, np. przez napięty mięsień pochyły środkowy, może osłabiać oba mięśnie równoległoboczne i dawać ból wzdłuż brzegu łopatki. W terapii ocenia się je razem z dźwigaczem łopatki i czworobocznym.
Najczęstsze pytania
Czym różni się mięsień równoległoboczny mniejszy od większego?
Mniejszy jest węższy i leży wyżej: zaczyna się na C7–Th1 i kończy przy nasadzie grzebienia łopatki. Większy zaczyna się na Th2–Th5 i sięga do kąta dolnego łopatki. Działają razem.
Jaki nerw unerwia mięsień równoległoboczny mniejszy?
Nerw grzbietowy łopatki (C4–C5).
Za co odpowiada mięsień równoległoboczny mniejszy?
Ściąga łopatkę do kręgosłupa, unosi ją i stabilizuje jej górną część.
Podsumowanie
Mięsień równoległoboczny mniejszy współpracuje z większym w ustawianiu i stabilizacji łopatki. W praktyce ma znaczenie przy bólu między łopatkami i zaburzeniach kontroli łopatki.