Anatomia
Położenie
Boczna strona dolnej części szyi, między mięśniem pochyłym przednim a środkowym, za tętnicą podobojczykową. Występuje tylko u części osób.
Przyczep początkowy
- Guzek przedni wyrostka poprzecznego kręgu C7 (czasem C6)
Przyczep końcowy
- Wewnętrzny brzeg żebra I
- Błona nadopłucnowa (powięź Sibsona) nad szczytem płuca
Unerwienie
Gałęzie przednie nerwów rdzeniowych C7–C8
Unaczynienie
Tętnica szyjna wstępująca
Funkcja
Klatka piersiowa i szyja
- Statycznie: napinanie błony nadopłucnowej nad szczytem płuca
- Koncentrycznie: pomocniczo unoszenie żebra I przy wdechu
Ruch funkcjonalny
- Głęboki wdech
- Stabilizacja dolnego odcinka szyi
Znaczenie kliniczne
Mięsień pochyły najmniejszy jest odmianą anatomiczną. Gdy występuje, biegnie między pniami splotu ramiennego a tętnicą podobojczykową i może zwężać szczelinę międzypochyłową. Opisuje się go jako jeden z czynników zespołu górnego otworu klatki piersiowej (TOS).
Typowe objawy TOS obejmują mrowienie i drętwienie ręki (często po stronie palca małego), osłabienie chwytu, nasilenie objawów przy uniesionych rękach oraz ból szyi i barku.
Obecności mięśnia nie ocenia się palpacyjnie; czasem widać go w badaniach obrazowych lub w trakcie operacji. W fizjoterapii TOS pracuje się nad postawą, oddychaniem przeponowym i ruchomością pierwszego żebra. Sąsiaduje z pochyłym przednim i pochyłym środkowym, a w zwężeniu przestrzeni podobojczykowej uczestniczy też podobojczykowy.
Najczęstsze pytania
Czy każdy ma mięsień pochyły najmniejszy?
Nie. To odmiana anatomiczna występująca tylko u części osób.
Czy mięsień pochyły najmniejszy może uciskać nerwy?
Może zwężać przestrzeń, przez którą przechodzi splot ramienny i tętnica podobojczykowa, dlatego bywa opisywany w zespole górnego otworu klatki piersiowej.
Jaki nerw unerwia mięsień pochyły najmniejszy?
Gałęzie przednie nerwów rdzeniowych C7–C8.
Podsumowanie
Mięsień pochyły najmniejszy to niestały mięsień napinający błonę nadopłucnową. W praktyce jest ważny w diagnostyce zespołu górnego otworu klatki piersiowej.