Mięsień podgrzebieniowy

Funkcja

Staw ramienny

• Koncentrycznie: rotacja zewnętrzna ramienia, a przy odwiedzionym ramieniu także odwiedzenie horyzontalne
• Ekscentrycznie: hamowanie rotacji wewnętrznej, np. w końcowej fazie rzutu lub zamachu
• Statycznie: stabilizacja tylna i obniżanie głowy kości ramiennej podczas unoszenia ręki

Ruch funkcjonalny

• Sięganie do tyłu głowy, czesanie włosów
• Odwodzenie przedramienia od tułowia, np. przy otwieraniu drzwi na zewnątrz
• Kontrola ręki w sportach rzutowych i rakietowych

Znaczenie kliniczne

Mięsień podgrzebieniowy jest często przeciążany u osób uprawiających sporty rzutowe i nad głową (siatkówka, tenis, piłka ręczna). Należy do niego tendinopatia stożka rotatorów, przedarcia tylno-górnej części stożka oraz izolowany zanik przy ucisku nerwu nadłopatkowego we wcięciu łopatkowo-grzebieniowym, np. przez torbiel obrąbka.

Typowe objawy obejmują ból tylno-bocznej części barku, osłabienie rotacji zewnętrznej z oporem, dodatni objaw opóźnienia rotacji zewnętrznej (External Rotation Lag Sign) i widoczne zapadnięcie dołu podgrzebieniowego w zaniku.

Punkty spustowe mięśnia podgrzebieniowego dają ból rzutowany do przedniej części barku i wzdłuż ramienia, który łatwo pomylić z problemem stawu. Sztywność tylnych struktur barku, w tym tego mięśnia i tylnej torebki, wiąże się z deficytem rotacji wewnętrznej (Glenohumeral Internal Rotation Deficit – GIRD) i sprzyja wewnętrznemu konfliktowi u sportowców.

Podsumowanie

Mięsień podgrzebieniowy jest najsilniejszym rotatorem zewnętrznym ramienia i ważnym stabilizatorem tylnym barku. Podczas ruchów nad głową obniża i centruje głowę kości ramiennej, a ekscentrycznie hamuje rzut. Jego osłabienie lub przykurcz jest częstym elementem bólu barku u sportowców i osób pracujących z rękami w górze.