Anatomia
Położenie
Boczna część policzka, poziomo od powięzi ślinianki przyusznej do kąta ust. Mięsień zmienny, czasem nieobecny.
Przyczep początkowy
- Powięź ślinianki przyusznej i powięź żwacza
- Czasem włókna mięśnia szerokiego szyi
Przyczep końcowy
- Węzeł mięśniowy przy kącie ust (modiolus)
Unerwienie
Nerw twarzowy (VII), gałęzie policzkowe
Unaczynienie
Tętnica twarzowa
Funkcja
Kąt ust
- Koncentrycznie: pociąganie kąta ust poziomo na bok
- Statycznie: poszerzanie szpary ust
Ruch funkcjonalny
- Szeroki, „zaciśnięty” uśmiech
- Mimika napięcia i grymasu
Znaczenie kliniczne
Mięsień śmiechowy jest zmienny anatomicznie i u części osób nie występuje. Wpływa na kształt uśmiechu: przewaga ruchu poziomego daje szeroki uśmiech bez wyraźnego unoszenia kącików. W porażeniu nerwu twarzowego jego osłabienie zmniejsza boczny ruch kąta ust.
Problemy obejmują asymetrię szerokości ust przy uśmiechu i zmniejszony boczny ruch kącika po stronie porażenia.
Przy ocenie twarzy obserwuje się kierunek ruchu kąta ust (pionowy, skośny, poziomy). Mięsień współpracuje z jarzmowym większym i policzkowym, a czasem łączy się z szerokim szyi.
Najczęstsze pytania
Czy każdy ma mięsień śmiechowy?
Nie. To mięsień zmienny, który u części osób nie występuje lub jest słabo wykształcony.
Jaka jest funkcja mięśnia śmiechowego?
Pociąga kąt ust poziomo na bok, poszerzając usta przy uśmiechu.
Jaki nerw unerwia mięsień śmiechowy?
Gałęzie policzkowe nerwu twarzowego (VII).
Podsumowanie
Mięsień śmiechowy pociąga kąt ust na bok. W praktyce ma znaczenie w ocenie kształtu uśmiechu i porażenia nerwu twarzowego.