Anatomia
Położenie
Boczna część nosa. Część poprzeczna przechodzi przez grzbiet nosa, część skrzydłowa leży przy skrzydle nosa.
Przyczepy początkowe
Część poprzeczna
- Szczęka nad kłem
Część skrzydłowa
- Szczęka nad siekaczem bocznym
Przyczepy końcowe
Część poprzeczna
- Rozcięgno na grzbiecie nosa (łączy się ze stroną przeciwną)
Część skrzydłowa
- Chrząstka skrzydłowa większa nosa
Unerwienie
Nerw twarzowy (VII), gałęzie policzkowe
Unaczynienie
Tętnica twarzowa, tętnica wargowa górna
Funkcja
Nos
- Koncentrycznie: zwężanie nozdrzy (część poprzeczna) i ich rozszerzanie (część skrzydłowa)
- Statycznie: utrzymanie drożności przedsionka nosa przy wdechu
Ruch funkcjonalny
- Głęboki wdech nosem
- Mimika: obrzydzenie, wąchanie
Znaczenie kliniczne
Część skrzydłowa mięśnia nosowego rozszerza nozdrza i utrzymuje drożność zastawki nosowej przy wdechu. Poruszanie skrzydełkami nosa przy oddychaniu jest objawem zwiększonego wysiłku oddechowego, ważnym u dzieci i pacjentów z dusznością. W porażeniu nerwu twarzowego skrzydło nosa po stronie porażenia może zapadać się przy wdechu, utrudniając oddychanie nosem.
Typowe objawy obejmują uczucie zatkanego nosa po stronie porażenia, zapadanie się skrzydła nosa przy głębokim wdechu oraz asymetrię nosa przy mimice.
W fizjoterapii oddechowej obserwacja ruchu nozdrzy pomaga ocenić wysiłek oddechowy. Mięsień współpracuje z dźwigaczem wargi górnej i skrzydła nosa i obniżającym przegrodę nosa.
Najczęstsze pytania
Co oznacza poruszanie skrzydełkami nosa przy oddychaniu?
To objaw zwiększonego wysiłku oddechowego, np. przy duszności. U dzieci wymaga szczególnej uwagi.
Jaka jest funkcja mięśnia nosowego?
Część poprzeczna zwęża nozdrza, a część skrzydłowa je rozszerza i utrzymuje drożność przy wdechu.
Jaki nerw unerwia mięsień nosowy?
Gałęzie policzkowe nerwu twarzowego (VII).
Podsumowanie
Mięsień nosowy zwęża i rozszerza nozdrza. W praktyce ma znaczenie w ocenie wysiłku oddechowego i porażeniu nerwu twarzowego.